Τα μικροπλαστικά των υφασμάτων είναι υπαρκτό θέμα και εύκολο να φουσκώσει. Η αλήθεια βρίσκεται στη μέση: τα υφάσματα χάνουν ίνες, τα συνθετικά χάνουν ίνες που δεν αποσυντίθενται, και πολλά μπορούν να γίνουν χωρίς καμία θυσία.
Τι αποσπάται και πότε
Κάθε ύφασμα αφήνει μικροσκοπικά θραύσματα όταν πλένεται. Οι ίνες τρίβονται μεταξύ τους και πάνω στο τύμπανο. Στα συνθετικά, όπως το πολυεστέρα, το νάιλον και το ακρυλικό, τα θραύσματα είναι πλαστικό και καταλήγουν στα λύματα.
Η ποσότητα εξαρτάται από πολλά: το νήμα, την κατασκευή του υφάσματος, την ηλικία του ρούχου, το πρόγραμμα πλύσης. Οι αριθμοί που κυκλοφορούν διαφέρουν πολύ από μελέτη σε μελέτη, γιατί οι μέθοδοι μέτρησης δεν είναι ακόμη ενιαίοι. Γι' αυτό δεν δίνουμε αριθμούς: καλύτερα κανένας από έναν που δεν στέκει.
Φυσικές ίνες: μικρότερο πρόβλημα, όχι μηδενικό
Και το βαμβάκι, το λινό και το μαλλί χάνουν ίνες. Η διαφορά είναι στη φύση του θραύσματος: η κυτταρίνη και η κερατίνη είναι οργανική ύλη και υπό κανονικές συνθήκες αποσυντίθενται. Δεν είναι ελεύθερο πέρασμα. Μετράνε οι βαφές και τα φινιρίσματα, και ένα μείγμα κουβαλά τη συμπεριφορά του συνθετικού του μέρους.
Ο πρακτικός κανόνας είναι απλός: όσο πιο καθαρή η σύνθεση και πιο φυσική η ίνα, τόσο λιγότερα άγνωστα. Ένα καλοφτιαγμένο ρούχο από λινό ή μερινό πλένεται σπάνια και κρατά χρόνια, και αυτό μετράει όσο και η ίνα.
Συνήθειες που μειώνουν το πρόβλημα
Να πλένεις πιο σπάνια και με γεμάτο πλυντήριο μειώνει την τριβή. Η χαμηλότερη θερμοκρασία και το απαλό πρόγραμμα κάνουν το ίδιο. Αέρισε το ρούχο πριν το πλύνεις και στέγνωσέ το στον αέρα, όχι στο στεγνωτήριο που το καταπονεί ακόμη περισσότερο.
Υπάρχουν σακούλες και φίλτρα που κρατούν μέρος των ινών. Λειτουργούν σε διαφορετικό βαθμό και πρέπει να αδειάζουν σωστά. Βοηθούν, αλλά δεν είναι λύση.
Και οι κανόνες;
Στην Ευρώπη το θέμα είναι στο τραπέζι. Σύμφωνα με ανάλυση του Pew Charitable Trusts, ο κανονισμός για τον οικολογικό σχεδιασμό βιώσιμων προϊόντων (ESPR) είναι το εργαλείο με το οποίο προετοιμάζονται απαιτήσεις για τα υφάσματα, μαζί με τη μείωση των ινών που απελευθερώνονται. Δεν υπάρχει ακόμη τελικός κανόνας: το πλαίσιο χτίζεται και θέλει προσεκτικό βλέμμα.
Στο μεταξύ η επιλογή μένει σε όσους σχεδιάζουν, παράγουν και αγοράζουν. Ίνες με κριτήριο, ρούχα φτιαγμένα να διαρκούν, λιγότερες πλύσεις: ο πιο συγκεκριμένος τρόπος να κάνεις το μερίδιό σου.
Αυτή είναι και η δική μας λογική: καθαρές συνθέσεις, ρούχα φτιαγμένα να πλένονται σπάνια και να φοριούνται πολύ, με την κατασκευή στο εργοστάσιο της ομάδας μας, από το 1979.